Bối cảnh
FULRO là một tổ chức chính trị, quân sử của các dân tộc thiểu số tại Tây Nguyên, Việt Nam, hoạt động từ năm 1964 đến năm 1992. Tên gọi FULRO là viết tắt của cụm từ tiếng Pháp Front Unifié de Lutte des Races Opprimées (Mặt trận Thống nhất Đấu tranh của các Sắc tộc bị Áp bức).
Tổ chức này ra đời trong bối cảnh các chính sách của chính quyền Ngô Đình Diệm bị cho là phân biệt đối xử với các dân tộc thiểu số ở Tây Nguyên, đặc biệt là chính sách "dinh điền" đưa người Kinh lên Tây Nguyên lập nghiệp, gây xáo trộn đời sống và thu hẹp không gian sinh tồn của người Thượng.
Lịch sử
Giai đoạn 1964-1975
Ngày 1 tháng 10 năm 1964, FULRO chính thức được thành lập. Lực lượng này đã tiến hành nhiều cuộc bạo động vũ trang, tấn công các đồn bốt của Quân lực Việt Nam Cộng hòa, đòi quyền tự trị cho Tây Nguyên.
Cuộc bạo động lớn nhất diễn ra vào tháng 9 năm 1964 tại Buôn Ma Thuột, khi FULRO chiếm giữ đài phát thanh và một số công sở, kêu gọi người Thượng nổi dậy. Chính quyền Việt Nam Cộng hòa đã phải dùng vũ lực để dập tắt cuộc nổi dậy này.
Sau đó, FULRO vừa đấu tranh vũ trang, vừa đàm phán với chính quyền Sài Gòn. Một số thỏa thuận đã được ký kết nhưng không được thực thi triệt để, khiến xung đột vẫn tiếp diễn.
Giai đoạn 1975-1992
Sau sự kiện 30 tháng 4 năm 1975, FULRO tiếp tục hoạt động vũ trang chống lại chính quyền mới. Lực lượng này nhận được sự hỗ trợ từ các thế lực bên ngoài, đặc biệt là Khmer Đỏ ở Campuchia.
Tuy nhiên, do thiếu sự ủng hộ của người dân, mâu thuẫn nội bộ và bị chính quyền truy quét mạnh mẽ, FULRO dần suy yếu. Đến năm 1986, Ksor Kơk, một trong những thủ lĩnh cuối cùng, đã vượt biên sang Campuchia và sau đó định cư tại Hoa Kỳ.
Ngày 10 tháng 10 năm 1992, 398 tay súng FULRO cuối cùng cùng gia đình đã hạ vũ khí đầu hàng tại Campuchia dưới sự chứng kiến của phái bộ UNTAC, đánh dấu sự tan rã hoàn toàn của tổ chức này.
Tổ chức
FULRO có cơ cấu tổ chức khá chặt chẽ, bao gồm cả bộ phận chính trị và quân sự. Lãnh đạo tối cao là Chủ tịch, dưới đó là các ủy ban và bộ chỉ huy quân sự.
Lực lượng vũ trang của FULRO được chia thành các tiểu đoàn, đại đội, hoạt động chủ yếu theo lối đánh du kích, ẩn náu trong các khu rừng rậm ở Tây Nguyên và các vùng biên giới.
Xem thêm
- BAJARAKA
- Người Thượng
- Tây Nguyên